Ruime keuze in virtualisatie-aanbieders zorgt voor schaduwzijde. Hoe ga je hier mee om?

Niet langer regeert koning VMware alleen in virtualisatieland. De ruime keuze van verschillende aanbieders zorgt er voor dat u als beheerder te maken krijgt met een schaduwzijde: gemengde virtualisatie infrastructuuromgevingen.

Of het nou VMware, Citrix, Microsoft, Oracle of Red Hat is, geen enkele zelfrespecterende leverancier kan anno 2009 zonder virtualisatiesoftware. De strijd is hevig en wordt gevoerd om het kloppende softwarehart, de hypervisor. KVM, Xen, Hyper-V of vmkernel (gebruikt in VMware ESX).

Jarenlang was ESX almachtig, met Xen in een leuke bijrol. Met de intrede van Hyper-V ziet het beeld er echter heel anders uit. Hoewel de meeste bedrijven nog steeds wel op ESX zitten, zegt hoofdarchitect virtualisatie Scott Herold van virtualisatie-beheerleverancier Vizioncore, dat steeds meer bedrijven aan het schuiven zijn met hun virtuele omgeving.

"Bedrijven worden eigenlijk gedwongen rekening te houden met Hyper-V, omdat het wordt meegeleverd met Windows Server 2008", zegt Herold. "Klanten die VMware draaien en met Windows Server 2008 werken, zien daar een eventuele kostenbesparing. Maar ze hebben eerder geïnvesteerd in VMware, dus die leverancier heeft een enorme voorsprong. Daardoor krijg je dat klanten met beide systemen gaan werken."

Daar komt volgens Herold bij dat verschillende onderdelen in het bedrijf op een andere manier worden gevirtualiseerd. "Je krijgt dan dat iedere hypervisor binnen het bedrijf voor een ander doel wordt gebruikt: VMware en Hyper-V voor servervirtualisatie, Citrix voor virtual desktop infrastructure", zegt hij. Vooral bij grotere bedrijven zal dat volgens Herold het geval zijn.

Ook volgens Ruben Spruijt, Solutions Architect bij virtualisatie specialist PQR, moeten beheerders zich er op voorbereiden dat ze te maken krijgen met een dergelijke hybride virtualisatie infrastructuuromgeving. "Een trend wil ik het nog niet noemen, maar het gebeurt zeker vaker dan circa een jaar geleden", zegt Spruijt. "En als het tegenkomen, dan zien we vaak dat het dan blijft bij de grote leveranciers VMware, Citrix en Microsoft.Nog geen Sun of Red Hat."

Als klanten een gemengde virtuele omgeving hebben ziet Spruijt twee stromingen. "De eerste stroming bestaat uit klanten die gestandaardiseerd zijn op VMware  en specifieke workloads naar bijvoorbeeld Citrix Xenserver verhuizen", zegt Spruijt. "De tweede stroming bestaat uit klanten die stap voor stap overgaan van VMware vSphere naar Microsoft Hyper-V." Voor beheerders is het belangrijkste verschil de gebruikte beheersoftware. "Bij de eerste stroming heb je het eigenlijk over twee volledig aparte beheeromgevingen, terwijl de tweede zoveel mogelijk aan beheertaken in Microsoft System Center Virtual Machine Manager proberen te vangen."

Een belangrijk nadeel voor systeembeheerders  van dergelijke multi-platformomgevingen, is dat het geheel een stuk complexer wordt. "Je hebt altijd kennis nodig van het virtualisatieplatform als je op dieper niveau wijzigingen wilt doorvoeren. Je hebt voor de standaard beheertaken veel aan System Center Virtual Machine Manager, maar dat is vaak niet genoeg." De kans zit er in dat je die kennis niet voldoende hebt, waardoor het met een gemengde omgeving flink ploeteren wordt. "Het is niet ideaal. SCVMM heeft een mooie interface, maar daaronder blijft het Hyper-V of vSphere ", zegt Spruijt.

Als er een strategische keuze voor een gemengde virtualisatie omgeving wordt gemaakt wil dat nog niet zeggen dat je als beheerder snel af bent van je gemengde omgeving. "Dat kan in sommige gevallen een aardige tijd duren.. Een gemengde virtuele omgeving kan wel degelijk zinvol zijn maar brengt ook de nodige kopzorgen met zich mee", zegt Spruijt.

Wel wijst Spruijt er nogmaals op dat veruit de meeste bedrijven 'gewoon' op een enkele omgeving draaien. "Het duurt nog wel een paar jaar voordat het écht een trend wordt", aldus Spruijt.

Stel je bent beheerder, en je krijgt te horen dat je leidinggevenden met meerdere platformen willen gaan werken. Wat dan? Herold van Vizioncore en Spruijt geven nog een paar adviezen mee:

1. Ga altijd na waarom en voor hoe lang

We beginnen met een logische, maar belangrijke stap. "Beheerders moeten altijd even nagaan wat het doel is van de gekozen opstelling", zegt Herold. "Is het een blijvende of tijdelijke situatie? Wat is het voordeel dat wordt bewerkstelligd, en tot welk doel?" Je weet dan waar je aan toe bent, en of je uiteindelijk je omgeving blijvend moet inrichten, of dat het op de lange termijn om een migratie gaat. Zelfs dan kan je nog lang met zo'n omgeving zitten. "Een organisatie heeft al snel honderden virtuele machines draaien, inclusief beheer en backup. Dat kan lang duren", zegt Spruijt.

2. Let op de kosten

Het kan ook zonder dure tooltjes. Je betaalt je al snel blauw aan beheersoftware, en al helemaal als je meerdere virtuele omgevingen hebt. Met scripting kom je een heel eind. "Powershell is bijvoorbeeld heel krachtig", zegt Herold. "Als je daarmee uit de voeten komt, dan heb je een prima beheergereedschap in handen waar je veel mee kunt." Spruijt waarschuwt wel dat het feit dat de hypervisor gratis te verkrijgen is minder belangrijk is. De kosten van een hypervisor vallen in het niet bij de totale-oplossing. "Een gratis Hypervisor betekent niet altijd een goedkopere totaaloplossing."

3. Zoek naar de overeenkomsten

Hypervisors kunnen verschillen, maar in gemengde omgevingen kunnen ze prima op een bepaald punt samenkomen, of het nou de OS is waar je het op draait, of de hardware. "Het beheer van die onderdelen blijft altijd hetzelfde", zegt Herold. "Het OS is een houvast om op terug te vallen, op het moment dat je op virtualisatieniveau niet de juiste tools kunt vinden. Het beheer van Active Directory is onder VMware niet anders dan onder Xen of Hyper-V."

4. Reken niet op open standaarden voor images

Ja, de leveranciers zijn hoegenaamd bezig met open standaarden, waarbij vooral het ovf-formaat voor virtuele images opvalt. Maar helaas blijven ze eigenwijs als het gaat om de implementatie in de software, omdat ze allemaal hun eigen formaat als de-facto standaard willen hebben. "Met ESX moet je een ovf-image bijvoorbeeld nog steeds omzetten naar het formaat dat VMware hanteert", zegt Herold. Hou de omgevingen dus alsnog zoveel mogelijk gescheiden.

Spruijt: "Heb je kopzorgen van jouw gemengde virtuele ICT-omgeving?! Schrijf je uitdagingen op om je gedachten te ordenen en bespreek dit met experts." Als laatste maakt Ruben de opmerking: "Essentieel is de visie, strategie en keuze voor technologie op het gebied van de managementoplossingen om een heldere en complete (virtuele) applicatie, desktop, server infrastructuur neer te kunnen zetten!"